Geld maakt niet gelukkig?

‘Geld maakt niet gelukkig’. Daar denken mensen die met schulden moeten leven en in armoedesituatie verkeren iets genuanceerder over.

Wat doet de dagelijkse stress om te overleven met je? Hoe zorg je ervoor dat je door geldgebrek niet op straat belandt? Tegelijkertijd, wat doet het met je geestelijk welzijn?

Nederlandse ouders voelen zich zeer verdrietig en machteloos wanneer ze hun kinderen niet meer van hun basisbehoeften kunnen voorzien. Het is tegenwoordig moeilijk rondkomen met een uitkering of een laag betaalde baan.

De laatste tien jaar zijn er zoveel bezuinigingen doorgevoerd dat er van een klein loon bijna niet meer is rond te komen. Laat staan van een uitkering. Je kunt niet anders dan onder de indruk zijn van de meest recente armoedecijfers. In Nederland leven 2,5 miljoen burgers onder de armoedegrens.

Maar liefst 421.000 kinderen hebben te maken met ontbreken van financiële middelen, dat betekent één op de acht kinderen. En voor 131.000 kinderen betekent het langdurig leven in een armoedesituatie.

Zelf kom ik door mijn werkzaamheden vaak in contact met mensen die een scheiding hebben doorgemaakt. Mensen die door rechtszaken en ontbreken van alimentatie diep in de financiële problemen zijn terechtgekomen. Sommigen onder hen met schulden of mensen die terecht komen in de schuldhulpverlening.

Vaak geven ouders aan geen kinderalimentatie te ontvangen en komt men terecht bij het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (het LBIO). Alleen werkt deze instantie traag en soms kan het gebeuren dat de alimentatie niet geïnd kan worden.

Dit terwijl de kosten van kinderen gewoon doorlopen. Alleenstaande ouders die opdraaien voor de totale kosten van het kind. Zonder kinderalimentatie en soms alleen met een uitkering.

Rekeningen die niet meer betaald kunnen worden. Alleenstaande vaders en moeders die de wanhoop nabij zijn en de deurmat of brievenbus vrezen. Deurwaarders die aan de deur komen, met onbetaalde rekeningen en hoge boetes uitdelen. Boete op boete.

Dat is zo triest. Want als de rekeningen niet betaald kunnen worden, hoe kun je er dan nog een boete bovenop betalen? En zo stapelt de financiële ellende zich maand na maand op.

Elke dag de dreiging dat er water, gas of licht wordt afgesloten. Allereerst vaak het verdriet van een scheiding, maar dan daarna nog eens de gevolgen wanneer hulpverlening, familierecht of een gemeente nergens ondersteuning biedt bij het ontstaan van nieuwe problemen.

Het is geen wonder dat met deurwaarders hijgend in de nek, veel mensen breken. Het is letterlijk het breken van trots en waardigheid. Velen die in armoede belanden, hadden nooit gedacht daarin ooit terecht te komen.

Vroeger was het een kleine groep van de samenleving. Nu kennen we ieder wel iemand nabij die geldproblemen heeft. Moeite heeft om rond te komen. Het gaat namelijk niet alleen over het ontbreken van geld.

Medeburgers benaderen mensen die financiële problemen hebben anders. De opinie heerst nog dat je daar dan zelf wel voor gezorgd zal hebben.

Zelfs bij instanties werken medewerkers die mensen op een hooghartige wijze behandelen en kleineren. De kloof tussen arm en rijk heeft schijnbaar verarming gebracht in het hoofd van beter gesitueerden.

Naast de zorgen moet men dus ook nog tegen oordelen en vooroordelen opboksen. Machteloosheid, isolement en schaamte houdt de mens zonder geld gezelschap.

Wie zijn er eigenlijk het meest de dupe? Dat zijn de kinderen die ongewild terechtkomen in de molen van gebrekkigheid. Zonder boterhammen naar school gaan. Kapotte kleding hebben en geen geld om nieuw te kopen.

De druk van scholen, waar nu mondjesmaat het besef komt dat er wel heel veel kinderen de dupe worden door gebrek aan geld. Scholen passen zich nog niet echt aan in slechtere tijden.

Jongeren die mee worden gevraagd met dure werkweken naar Berlijn, Londen of Rome. Er zijn kinderen die niet mee kunnen met schoolreizen of werkweken. Moderne schooltijden vragen laptops, IPads, grafische rekenmachines en dure pakketten met studieboeken.

Vaak wordt er overgegaan op tweedehands spullen. Op zich niets mis mee. Maar niet als je alleen moet leven van gebruikte spullen. Zeker ook niet voor jongeren, die mee moeten in de rat race van de materiële wereld.

Als ouder worstel je al met gevoelens van schaamte en gebroken trots wanneer je genoodzaakt bent om met je boodschappentas de voedselbank te bezoeken. In de rij staan wachten met andere lotgenoten en je tas vullen uit kratten eten die in de supermarkt over zijn gebleven.

Het is een dubbel gevoel. Ik ken de pijn omdat ik er zelf ook een periode gebruik van heb moeten maken. En aan de andere kant geeft het een beetje lucht, omdat het je een heel klein beetje de week doorhelpt.

Waar kunnen mensen nog meer gebruik van maken? Zij mogen zich inschrijven bij de kledingbank en de huisraadbank. Als je geen verjaardagscadeautje meer kan kopen voor je kind, kan je naar stichting jarige job schrijven.

Mensen moeten er bijna een aparte administratie op nahouden hoe ze hun geld en benodigdheden bij elkaar moeten sprokkelen.

Boodschappen doen is niet meer vanzelfsprekend, alles uitpluizen waar de goedkoopste producten te vinden zijn. De uitverkoop in de gaten houden. Niet omdat het leuk is, maar omdat het moet.

Zit er ook een positieve kant aan dit verhaal?

Ja, het positieve is dat, hoe moeilijk je het ook hebt, je sterker bent dan je ooit dacht. Als er geen keus meer is, zit er een innerlijke overlevingsdrang in je die in dit soort situaties vanzelf naar boven komt.

Dat er in je omgeving toch ook mensen zijn die aan jou denken en je helpen in moeilijke tijden. Dat je lessen leert, om die trots dan toch maar aan de kant te gooien. Hulp te accepteren.

Gooi die schaamte aan de kant. Draag met trots de armoede. In arme tijden ben jij nog steeds dezelfde man of vrouw die je ooit in betere tijden was. Nu met wijze lessen rijker.

Mensen die geen geldproblemen hebben wil ik met dit blog een stukje bewustwording meegeven.

Er zijn veel gezinnen die als gevolg van het ontbreken van de juiste hulp in een armoedesituatie terechtkomen. Het is maar een kleine scheidslijn. In een snel tijdsbestek kan ook jouw leven zo veranderen. Daar is niet heel veel voor nodig. Werkelijk niet.

Welke achtergrond je hebt, of in welke levenssituatie je nu zit, ga altijd met respect en waardigheid met de ander om. Begeef je op een gelijk level.

Gastblog van Elles Menke, @ellesmenke, herstelcoach en ervaringsagoog in persoonlijkheidsproblematieken en hoog-conflictscheidingen.

Foto komt uit de collectie van André Brockbernd.

Auteur: Mary

Mijn bio op twitter is aardig volledig: Kritisch, Nieuwsgierig, Moeder, Behulpzaam, Humor, Gehuwd, Regelaar, Spontaan, Flapuit, Creatieve geest, Ideeënbrein, Blogger, #twittertaalgids en oh ja ook nog: a-technisch ben ik.

Deel dit bericht

2 Reacties

  1. Zolang instantie.s meewerken om de minst verdienende partner in de schuldhulpverlening te stoppen. En degene die het gezinsinkomen van 6000 € per maand heeft vrij uit te laten gaan .
    Omdat ze zo gemanipuleerd had dat haar partner hoofdelijk aansprakelijk werd gehouden.
    Draai de belastingbetaler op voor deze schuldenberg.
    En ja als er kinderen onder moeten lijden vind ik dat verschrikkelijk.
    In veel echtscheidingen zou genoeg geld een hoop onterechte ellende kunnen oplossen.
    Maar dan zou er aan waarheidsvinding gedaan moeten worden .
    Daar ontbreekt het heel vaak aan in dergelijke civiele rechtzaken .

    Laat een reactie achter
    • Dank je wel Janny, voor je reactie. Via de welwillende partner, zou men juist het gezin kunnen stabiliseren en kunnen zorgen voor de-escalatie. Moet hulpverlening wel energie steken om erachter te komen wie de welwillende ouder is. Waarheidsvinding/feitenonderzoek dus. En ondersteuning waaronder ook zorgen voor financiële onafhankelijkheid/werk voor welwillende ouder. Dan zou er al een daling komen van het aantal rechtzaken.

      Laat een reactie achter

Reageer

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *